<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<page id="71489" name="radni-zdecydowali-co-czeka-mazowsze-w-2023"><title><![CDATA[Radni zdecydowali, co czeka Mazowsze w 2023]]></title><desc><![CDATA[To będzie rok pełen inwestycji na Mazowszu. Pomogą pieniądze z budżetu województwa, również te przeznaczone na nowe programy wsparcia dotyczące m.in. seniorów i młodzieży.]]></desc><header><![CDATA[Radni zdecydowali, co czeka Mazowsze w 2023]]></header><lead><![CDATA[To będzie rok pełen inwestycji na Mazowszu. Pomogą pieniądze z budżetu województwa, również te przeznaczone na nowe programy wsparcia dotyczące m.in. seniorów i młodzieży.]]></lead><keywords></keywords><changes>Zmiana treści strony.
Zmiana treści.</changes><menu>Radni zdecydowali, co czeka Mazowsze w 2023</menu><path>/pl/pismo-samorzadu-wojewodztwa-mazowieckiego/mazowsze-serce-polski-nr-1-2023/radni-zdecydowali-co-czeka-mazowsze-w-2023.html</path><url>/pl/pismo-samorzadu-wojewodztwa-mazowieckiego/mazowsze-serce-polski-nr-1-2023/radni-zdecydowali-co-czeka-mazowsze-w-2023.html</url><infoOwner></infoOwner><dateFirstPublicate>2023-02-20 11:34:01</dateFirstPublicate><dateLastVersionPublicate>2023-02-20 11:34:01</dateLastVersionPublicate><dateAvailableFrom></dateAvailableFrom><dateAvailableTo></dateAvailableTo><type>Zwykła</type><component id="dfd675cd-b6e3-11ea-971f-0050568c03d4" type="PageTitle" name="Tytuł sekcji" description="Tytuł strony"><content><title>Mazowsze. Serce Polski nr 1 (57) 2023</title></content></component><component id="dfd7d0fb-b6e3-11ea-971f-0050568c03d4" type="ContentWYSIWYG" name="Treść strony" description="Treść strony"><content><content><![CDATA[<p>To były dwie bardzo pracowite sesje sejmiku. Na grudniowej radni skupili się na budżecie województwa na 2023 r. Na styczniowym posiedzeniu zdecydowali m.in. o pomocy humanitarnej dla Ukrainy oraz skierowali do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę Prokuratury Krajowej na uchwałę antysmogową z 2017 r.</p>
<h2>Proinwestycyjny budżet na 2023 r.</h2>
<p>Dochody województwa mazowieckiego w 2023 r. osiągną ponad 5,66 mld zł. To o 1,1 mld zł więcej niż w roku 2022. Wpływy z tytułu podatków od osób prawnych (CIT) i fizycznych (PIT) mają stanowić 87% dochodów własnych. Będzie to 4,87 mld zł, w tym z tytułu CIT ponad 4,5 mld zł, a z PIT – ponad 359 mln zł. W skład dochodów wchodzą również płatności z Unii Europejskiej – 169,2 mln zł, dotacje na programy operacyjne – 185,9 mln zł, dotacje z budżetu państwa, jednostek samorządu terytorialnego i innych źródeł – 90,8 mln zł, pozostałe dochody własne – 124,7 mln zł, subwencja oświatowa – 132 mln zł, pozostałe dochody celowe – 78,3 mln zł.</p>
<blockquote>
<p>– Warto pamiętać, że Komisja Europejska zatwierdziła nasz program regionalny Fundusze Europejskie dla Mazowsza na lata 2021–2027. To oznacza, że dostaniemy ponad 2 mld euro, co pozwoli na realizację wielu inwestycji i przedsięwzięć – zauważył marszałek <strong>Adam Struzik</strong> (sejmikowy klub PSL).</p>
</blockquote>
<h2>6,7 mld zł wydatków</h2>
<p>Wydatki na 2023 r. określono na ponad 6,7 mld zł. 30% tej kwoty, czyli blisko 2 mld zł, to środki przeznaczone na inwestycje.</p>
<blockquote>
<p>– Największą kwotę spośród wydatków inwestycyjnych przeznaczymy na transport i łączność (836 mln zł), ochronę zdrowia (537 mln zł) oraz oświatę i wychowanie (202  mln zł). Powiaty, gminy i dzielnice m.st. Warszawy będą mogły ubiegać się w sumie o ponad  700  mln zł w ramach programów wsparcia samorządu Mazowsza – zaznaczył przewodniczący Sejmiku Województwa Mazowieckiego <strong>Ludwik Rakowski</strong> (sejmikowy klub KO).</p>
</blockquote>
<p> „Janosikowe” pochłonie w 2023 r. ponad 1,1 mld zł, a dotacje do przewozów kolejowych – ponad 920 mln zł.</p>
<h2>Programy wsparcia 2023</h2>
<p>Samorząd Mazowsza w tym roku będzie kontynuował większość dotychczasowych programów wsparcia, przekazując na nie prawie 660 mln zł.</p>
<blockquote>
<p>– Te małe inwestycje są niezwykle ważne i wpływają na jakość życia mieszkańców Mazowsza. Przeznaczając środki na ten cel, aktywizujemy także małe i średnie przedsiębiorstwa, które najczęściej są wykonawcami tych mniejszych inwestycji – podkreślił marszałek <strong>Adam Struzik</strong>.</p>
</blockquote>
<p>Pojawią się też nowe programy: Mazowsze dla zwierząt, Mazowsze dla czystego ciepła, Mazowsze dla lokalnych centrów integracyjnych, Autobusy dla mazowieckich szkół oraz tory treningowo-szkoleniowe dla jednostek OSP. W sumie będzie to 20 programów i zadań.</p>
<h2>Najważniejsze inwestycje</h2>
<p>W przyjętej przez sejmik Wieloletniej Prognozie Finansowej do 2038 r. zaplanowano realizację przedsięwzięć na łączną kwotę 18 mld zł, w tym o charakterze bieżącym – 11,1 mld zł i majątkowym – 6,9 mld zł. Na drogi wojewódzkie planuje się przeznaczyć ponad 2,8 mld zł, na transport – 9,5 mld zł, rozwój regionalny – 2,5 mld zł, ochronę zdrowia – 2 mld zł. Wśród planowanych przedsięwzięć, które mają być zrealizowane do 2038 r., największe to:</p>
<ul>
<li>budowa drogi wojewódzkiej nr 747 od Iłży do Solca nad Wisłą – 516 mln zł,</li>
<li>przebudowa drogi wojewódzkiej nr 631 Nowy Dwór Mazowiecki–Zielonka (wybrane odcinki) wraz z budową  nowego przebiegu  drogi w Nowym Dworze Mazowieckim – 189 mln zł,</li>
<li>budowa z przebudową budynków H i D dla potrzeb Mazowieckiego Szpitala Bródnowskiego w Warszawie – 426 mln zł,</li>
<li>budowa nowego budynku Międzyleskiego Szpitala Specjalistycznego w Warszawie wraz z otoczeniem i komunikacją – 208 mln zł,</li>
<li>utworzenie nowych dziennych domów pobytu dla osób starszych z chorobami otępiennymi, w tym chorobą Alzheimera – 20 mln zł,</li>
<li>zintegrowany rozwój szkolnictwa zawodowego – 117 mln zł,</li>
<li>budowa nowej siedziby dla Zespołu Szkół Drzewnych i Leśnych im. J. Kochanowskiego w Garbatce-Letnisku – 110 mln zł,</li>
<li>modernizacja skrzydeł północnego i wschodniego Arsenału Warszawskiego (Państwowe Muzeum Archeologiczne w Warszawie) – 43 mln zł,</li>
<li>rewitalizacja zespołu pałacowego i założenia obronnego w Bieżuniu (Muzeum Wsi Mazowieckiej w Sierpcu) – 34 mln zł.</li>
</ul>
<p><strong>Skarga na uchwałę antysmogową</strong></p>
<p>Prokuratura Krajowa chce unieważnienia uchwały antysmogowej przyjętej przez sejmik w 2017 r.<br /> Prokurator zarzuca, że sejmik nie podjął odrębnej uchwały, która określałaby zasady i tryb przeprowadzania konsultacji uchwały antysmogowej z mieszkańcami. Zarzuca również naruszenie prawa, polegające na ograniczeniu konsultacji społecznych do organów samorządowych (wójtów, burmistrzów, prezydentów miast). Radni uznali te zarzuty za bezpodstawne i przekazali skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.</p>
<p>Samorząd Województwa Mazowieckiego przeprowadził konsultacje, kierując się Prawem ochrony środowiska, które jest przepisem o większym stopniu szczegółowości niż ustawa o samorządzie województwa.</p>
<p>Konsultacje prowadzone były w dwóch etapach. W pierwszym projekt był opiniowany przez wójtów, burmistrzów i prezydentów miast. W drugim etapie, od 20 lipca do 18 sierpnia 2017 r., przeprowadzone zostały konsultacje społeczne. Informacja o toczącym się postępowaniu oraz o możliwości składania uwag i wniosków do projektu uchwały została podana do publicznej wiadomości:</p>
<ul>
<li>na stronach internetowych samorządu Mazowsza, w tym na www.dialog.mazovia.pl,</li>
<li>na tablicy ogłoszeń w siedzibie Urzędu Marszałkowskiego Województwa Mazowieckiego w Warszawie,</li>
<li>w prasie o zasięgu ogólnopolskim (Rzeczpospolita), regionalnym (m.in. Gazeta Wyborcza, Super Express, Fakt), lokalnym (m.in. Tygodnik Płocki, Tygodnik Ostrołęcki, Tygodnik Ciechanowski).</li>
</ul>
<p>Przeprowadzono również kampanię informacyjną w 13 lokalnych rozgłośniach radiowych, w internecie oraz w pociągach Kolei Mazowieckich. Odbyły się też w związku z tym spotkania z samorządowcami, przedstawicielami organizacji społecznych i mieszkańcami w Siedlcach, Radomiu, Ostrołęce, Ciechanowie, Płocku i Warszawie. W efekcie przeprowadzonych konsultacji społecznych wpłynęło ponad 2,2 tys. uwag.</p>
<h2>Pomoc dla Ukrainy</h2>
<p>Samorząd Mazowsza będzie konsekwentnie kontynuował wsparcie rzeczowe i finansowe dla Ukrainy. Radni zarezerwowali na ten cel 3 mln zł w tegorocznym budżecie. Jak zadeklarował marszałek Adam Struzik, w razie konieczności będzie istniała możliwość zwiększenia tej kwoty.</p>
<p>W ub.r. udzielono pomocy humanitarnej uchodźcom ukraińskim oraz społecznościom lokalnym obwodów lwowskiego, winnickiego oraz zakarpackiego w wysokości 2,4 mln zł. W ramach tej kwoty zakupiono m.in. artykuły higieniczne, koce, kołdry i poduszki, odzież termoaktywną, środki ochrony osobistej, sprzęt pożarniczy, rękawice i gogle, AMBU do resuscytacji, aparaty RTG, agregaty prądotwórcze, przenośne respiratory. We współpracy z wojewódzkimi samorządowymi jednostkami organizacyjnymi przekazano również 16 ambulansów.</p>
<hr />
<h2>Dyskusja - radni o budżecie na 2023 r. </h2>
<h3><span>Miros</span>ław Adam Orliński, wiceprzewodniczący Sejmiku Województwa Mazowieckiego (klub PSL)</h3>
<blockquote>
<p><span>– </span>Odpowiedzialność, profesjonalizm, kompetencja i perspektywiczność to niewątpliwie cechy budżetu, który głosami PSL-u i Koalicji Obywatelskiej przyjął sejmik województwa. Bardzo cieszy mnie, że została w nim uwzględniona moja poprawka dotycząca wsparcia finansowego służb mundurowych.</p>
</blockquote>
<h3>Krzysztof Strzałkowski, przewodniczący Komisji Zdrowia i Kultury Fizycznej oraz klubu radnych KO</h3>
<blockquote>
<p><span>– </span>W budżecie wydatki na ochronę zdrowia stanowią drugą co do wielkości pozycję. Cieszy mnie, że zostały w nim uwzględnione moje poprawki i zostaną zrealizowane ważne inwestycje: informatyzacja szpitala bródnowskiego i szpitala dziecięcego przy ul. Niekłańskiej; utworzenie izby przyjęć wraz z przebudową podjazdu dla karetek, dróg dojazdowych i parkingu w szpitalu w Dziekanowie Leśnym; doposażenie Mazowieckiego Centrum Leczenia Chorób Płuc i Gruźlicy w Otwocku; budowa oddziału psychiatrycznego dla dzieci wraz ze szkołą przyszpitalną w Józefowie czy budowa Zakładu Opiekuńczo-Leczniczego w Pruszkowie.</p>
</blockquote>
<h3>Anna Katarzyna Brzezińska, przewodnicząca Komisji Rozwoju Gospodarczego, Infrastruktury i Przeciwdziałania Bezrobociu (klub KO)</h3>
<blockquote>
<p><span>– </span>Bardzo się cieszę, że moja poprawka dotycząca programu wsparcia dla Wodnego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego będzie realizowana. To wsparcie dla WOPR-ów jest bardzo potrzebne. Myślę, że te środki finansowe bardzo się przysłużą i wpłyną na poprawę warunków lokalowych ochotników, a także będą służyły doposażeniu w ważny sprzęt, który na co dzień ratuje życie.</p>
</blockquote>
<h3>Piotr Kandyba, przewodniczący Komisji Polityki Społecznej i Prorodzinnej (klub KO)</h3>
<blockquote>
<p><span>– </span>Budżet sejmiku to ogromne wyzwanie. Mamy zdecydowanie więcej pieniędzy na projekty wspierające samorządy, NGO i na infrastrukturę drogową i szpitalną.  W polityce społecznej będzie też więcej środków finansowych, co ustabilizuje nasze działania i powiększy ich zakres. Będzie więcej beneficjentów, głównie organizacji pozarządowych, co przełoży się na większą liczbę działań dla dobra naszych mieszkańców. A w polityce społecznej są duże braki w wielu dziedzinach, wynikające z małego zainteresowania administracji rządowej. Po przyznaniu świadczeń w ramach 500 plus i kolejnych emerytur rząd decentralizacją chce załatwić politykę społeczną, ale tak to nie działa. Będziemy się starali „zatkać dziury” w polityce społecznej na Mazowszu, gdzie tylko będzie to możliwe.</p>
</blockquote>
<h3>Bartosz Wiśniakowski, wiceprzewodniczący Komisji Ochrony Środowiska (klub KO)</h3>
<blockquote>
<p><span>– </span>W dziedzinie ochrony środowiska rozdysponujemy ponad 70 mln zł. Cieszę się, że postulowane przez nas instrumenty wsparcia, takie jak Mazowsze dla czystego powietrza czy Mazowsze dla klimatu, znalazły stałe miejsce w budżecie i są rokrocznie uwzględniane jako priorytet UMWM. W ciągu czterech lat zwiększyliśmy budżet na szeroko rozumianą ochronę środowiska ponad dwukrotnie! Zyskujemy na tym jako cała mazowiecka społeczność.</p>
</blockquote>]]></content><promotion><![CDATA[]]></promotion></content></component><component id="dfd842ee-b6e3-11ea-971f-0050568c03d4" type="Gallery" name="Galeria zdjęć" description="Galeria"><content id="172895"><name>resized_Katarzyna Lubiak.jpg</name><image>/resource/image/1/3/56437/172895/0x0.jpg</image><description>Katarzyna Lubiak</description></content><content id="172906"><name>resized_IMG_2894a.jpg</name><image>/resource/image/1/3/56437/172906/0x0.jpg</image><description>Mirosław Augustyniak.</description></content><content id="172903"><name>resized_IMG_7733a.jpg</name><image>/resource/image/1/3/56437/172903/0x0.jpg</image><description>Paweł Obermeyer.</description></content><content id="172909"><name>resized_Wioletta Paprocka-Ślusarska.jpg</name><image>/resource/image/1/3/56437/172909/0x0.jpg</image><description>Wioletta Paprocka-Ślusarska</description></content><content id="172897"><name>resized_IMG_8354.JPG</name><image>/resource/image/1/3/56437/172897/0x0.jpg</image><description>Jakub Kowalski.</description></content><content id="172898"><name>resized_IMG_1279.JPG</name><image>/resource/image/1/3/56437/172898/0x0.jpg</image><description>Izabela Ziątek.</description></content><content id="172894"><name>resized_Marcin Podsędek 22list22 - 4.jpg</name><image>/resource/image/1/3/56437/172894/0x0.jpg</image><description>Marcin Podsędek.</description></content><content id="172902"><name>resized_Helena Cichocka.jpg</name><image>/resource/image/1/3/56437/172902/0x0.jpg</image><description>Helena Cichocka.</description></content><content id="172904"><name>resized_Konrad Wojnarowski radny PSL.JPG</name><image>/resource/image/1/3/56437/172904/0x0.jpg</image><description>Konrad Wojnarowski.</description></content><content id="172905"><name>resized_Kom Prawa 9.01.23 Urszula Kierzkowska.jpg</name><image>/resource/image/1/3/56437/172905/0x0.jpg</image><description>Urszula Kierzkowska.</description></content><content id="172907"><name>resized_GettyImages-1311177528.jpg</name><image>/resource/image/1/3/56437/172907/0x0.jpg</image><description>Widok na autostradę.</description></content><content id="172901"><name>resized_GettyImages-89884811.jpg</name><image>/resource/image/1/3/56437/172901/0x0.jpg</image><description>Widok na dzieci w autokarze.</description></content><content id="172908"><name>resized_GettyImages-655049386.jpg</name><image>/resource/image/1/3/56437/172908/0x0.jpg</image><description>Widok na dym z komina.</description></content><content id="172910"><name>resized_DSC_4067-2.jpg</name><image>/resource/image/1/3/56437/172910/0x0.jpg</image><description>Zarząd Województwa Mazowieckiego podczas sesji.</description></content><content id="172899"><name>resized_na Ukrainie.jpg</name><image>/resource/image/1/3/56437/172899/0x0.jpg</image><description>Czterech mężczyzn z flagą Mazowsza.</description></content><content id="172893"><name>resized_IMG_3006.jpg</name><image>/resource/image/1/3/56437/172893/0x0.jpg</image><description>Pakowanie auta.</description></content><content id="172891"><name>resized_Adam Orlinski, fot. arch. UMWM.jpg</name><image>/resource/image/1/3/56437/172891/0x0.jpg</image><description>Mirosław Adam Orliński.</description></content><content id="172896"><name>resized_strzalkowski krzysztof.jpg</name><image>/resource/image/1/3/56437/172896/0x0.jpg</image><description>Krzysztof Strzałkowski.</description></content><content id="172892"><name>resized_Brzezińska Anna.JPG</name><image>/resource/image/1/3/56437/172892/0x0.jpg</image><description>Anna Brzezińska.</description></content><content id="172900"><name>resized_Piotr Kandyba 1b.jpg</name><image>/resource/image/1/3/56437/172900/0x0.jpg</image><description>Piotr Kandyba.</description></content><content id="172911"><name>resized_Wiśniakowski Bartosz.jpg</name><image>/resource/image/1/3/56437/172911/0x0.jpg</image><description>Bartosz Wiśniakowski.</description></content></component><component id="dfd8b3b0-b6e3-11ea-971f-0050568c03d4" type="Attachment" name="Załączniki:" description="Załączniki do strony"/><component id="6cb5c90f-b798-11ea-971f-0050568c03d4" type="PageDescription" name="" description="Zajawka strony"><content><desc>To będzie rok pełen inwestycji na Mazowszu. Pomogą pieniądze z budżetu województwa, również te przeznaczone na nowe programy wsparcia dotyczące m.in. seniorów i młodzieży.</desc></content></component><component id="dfd99ff8-b6e3-11ea-971f-0050568c03d4" type="PageMeta" name="Data publikacji strony" description="Metryczka strony"><content><likeCount><![CDATA[0]]></likeCount><disLikeCount><![CDATA[0]]></disLikeCount><likeUrl>/admin/counter/count-like</likeUrl><showLikeButtons><![CDATA[]]></showLikeButtons><pubDate>2023-02-20 11:34:01</pubDate><modDate>2023-02-20 11:34:01</modDate><tags><ID><![CDATA[19]]></ID><TEXT>miesięcznik „Mazowsze serce Polski”</TEXT><URL>?tag[]=19</URL></tags><tags><ID><![CDATA[47]]></ID><TEXT>Sejmik Województwa Mazowieckiego</TEXT><URL>?tag[]=47</URL></tags><newsPageUrl></newsPageUrl><config><html-id></html-id><css-class></css-class><css-style></css-style><name>Data publikacji strony</name><header></header><enabled><![CDATA[1]]></enabled><cacheable><![CDATA[]]></cacheable><template>component.phtml</template><render-mode><![CDATA[1]]></render-mode><reload-period><![CDATA[0]]></reload-period><show-from></show-from><show-to></show-to><properties-types><htmlId>string</htmlId><cssClass>string</cssClass><cssStyle>string</cssStyle><name>string</name><header>string</header><enabled>bool</enabled><cacheable>bool</cacheable><template>string</template><renderMode>int</renderMode><reloadPeriod>int</reloadPeriod></properties-types><show-printer><![CDATA[]]></show-printer><show-pdf><![CDATA[]]></show-pdf><show-add-date><![CDATA[1]]></show-add-date><show-mod-date><![CDATA[1]]></show-mod-date><show-social><![CDATA[]]></show-social><contact-url></contact-url><recommend-url></recommend-url><show-like-buttons><![CDATA[]]></show-like-buttons><export><![CDATA[]]></export><show-tags><![CDATA[]]></show-tags><tag-url></tag-url><show-publicator><![CDATA[1]]></show-publicator><show-info-creator><![CDATA[1]]></show-info-creator></config></content></component><component id="137febce-33f2-11eb-89f6-0050568c021d" type="PageTitle" name="Nagłówek strony" description="Tytuł strony"><content><title>Radni zdecydowali, co czeka Mazowsze w 2023</title></content></component><component id="476d2298-3409-11eb-89f6-0050568c021d" type="PageMeta" name="Przyciski drukowania" description="Metryczka strony"><content><likeCount><![CDATA[0]]></likeCount><disLikeCount><![CDATA[0]]></disLikeCount><likeUrl>/admin/counter/count-like</likeUrl><showLikeButtons><![CDATA[]]></showLikeButtons><pubDate></pubDate><modDate></modDate><tags><ID><![CDATA[19]]></ID><TEXT>miesięcznik „Mazowsze serce Polski”</TEXT><URL>?tag[]=19</URL></tags><tags><ID><![CDATA[47]]></ID><TEXT>Sejmik Województwa Mazowieckiego</TEXT><URL>?tag[]=47</URL></tags><newsPageUrl></newsPageUrl><config><html-id></html-id><css-class></css-class><css-style></css-style><name>Przyciski drukowania</name><header></header><enabled><![CDATA[1]]></enabled><cacheable><![CDATA[]]></cacheable><template>component.phtml</template><render-mode><![CDATA[1]]></render-mode><reload-period><![CDATA[0]]></reload-period><show-from></show-from><show-to></show-to><properties-types><htmlId>string</htmlId><cssClass>string</cssClass><cssStyle>string</cssStyle><name>string</name><header>string</header><enabled>bool</enabled><cacheable>bool</cacheable><template>string</template><renderMode>int</renderMode><reloadPeriod>int</reloadPeriod></properties-types><show-printer><![CDATA[1]]></show-printer><show-pdf><![CDATA[1]]></show-pdf><show-add-date><![CDATA[]]></show-add-date><show-mod-date><![CDATA[]]></show-mod-date><show-social><![CDATA[]]></show-social><contact-url></contact-url><recommend-url></recommend-url><show-like-buttons><![CDATA[]]></show-like-buttons><export><![CDATA[1]]></export><show-tags><![CDATA[]]></show-tags><tag-url></tag-url><show-publicator><![CDATA[]]></show-publicator><show-info-creator><![CDATA[]]></show-info-creator></config></content></component><component id="e47d1ad8-7110-11eb-a90d-0050568c868b" type="Html" name="kod html" description="HTML"><content><content><html><![CDATA[<strong><br />UWAGA<br />Informacje opublikowane przed 1 stycznia 2021 r. dostępne są na stronie<span>&nbsp;</span><a href="https://archiwum.mazovia.pl">archiwum.mazovia.pl</a></strong>
<p></p>]]></html></content></content></component><component id="395cc210-8012-11eb-a90d-0050568c868b" type="PageThumbnail" name="Miniatura strony" description="Miniaturka strony"><content><thumbnail>/resource/image/1/3/56437/172890/0x0.jpg</thumbnail><alt>Ludwik Rakowski</alt><title>Ludwik Rakowski, przewodniczący Sejmiku Województwa Mazowieckiego.</title><author>Fot. arch. UMWM</author></content></component></page>