Dzień Samorządu Terytorialnego – 27 maja 2026

Od pierwszych wolnych wyborów samorządowych w III Rzeczypospolitej – wydarzenia, które stało się symbolem odradzającej się demokracji w Polsce, minęło 36 lat.

Reformy, które zmieniły funkcjonowanie państwa

Rok 1990 był momentem przełomowym dla polskiego społeczeństwa i polityki wewnętrznej. Wolne, demokratyczne wybory otworzyły nowy rozdział w historii państwa, oddając mieszkańcom realny wpływ na sprawy lokalne. Kolejnym ważnym krokiem była reforma samorządowa z 1998 roku, która uporządkowała strukturę administracyjną kraju i wprowadziła podział na województwa, powiaty oraz gminy.

Nowo utworzony system okazał się jednym z najbardziej skutecznych i efektywnych w skali kraju. Podział, który znamy dziś (województwa, powiaty, gminy) jest kluczowy dla funkcjonowania administracji publicznej, zarówno tej centralnej, jak i samorządowej. Wprowadzone reformy były jednymi z najważniejszych po upadku komunizmu zmian systemowych, stając się jednym z fundamentów demokracji w Polsce.

Samorząd jako fundament społeczeństwa obywatelskiego

Samorząd to nie tylko administracja i instytucje. To przede wszystkim ludzie i społeczeństwo obywatelskie – takie, w którym każdy głos jest słyszany, zauważany i respektowany, a mieszkańcy mogą aktywnie uczestniczyć w życiu swojej wspólnoty.

Mazowsze wspiera lokalne inicjatywy

Samorząd Województwa Mazowieckiego od lat aktywnie wspiera mieszkańców w realizacji lokalnych pomysłów i inicjatyw. Tworzy przestrzeń do współpracy, dialogu i wspólnego działania, wsłuchując się w potrzeby społeczności z całego Mazowsza i zachęcając mieszkańców do współdecydowania o swoim otoczeniu poprzez m.in. udział w konsultacjach społecznych czy też aktywne zgłaszanie projektów do realizacji w ramach Budżetu Obywatelskiego Mazowsza.

Mieszkańcy aktywnie uczestniczą w życiu publicznym

Tylko w 2024 roku – według danych GUS – w 217 gminach województwa przeprowadzono konsultacje społeczne, z czego pięć odbyło się z inicjatywy samych mieszkańców. Samorząd Mazowsza przeznaczył 30 mln zł na realizację 84 projektów w ramach budżetu obywatelskiego, a mieszkańcy zgłosili 396 wniosków. Dotyczyły m.in. zakupu karetek, organizacji warsztatów edukacyjnych, zawodów sportowych czy wydarzeń kulturalnych.

Natomiast w 2025 r. – w 6. edycji BOM – padł rekord zgłoszonych projektów – aż 485 pomysłów, z czego do głosowania zakwalifikowano 362. Wybrane zostały 73 projekty, na realizację których samorząd województwa przeznaczył 30 mln zł.

To najlepszy dowód na to, że mieszkańcy chcą mieć wpływ na swoje otoczenie i aktywnie uczestniczą w życiu publicznym.

Lokalna aktywność filarem demokracji

Zaangażowanie społeczne i lokalna aktywność są dziś jednym z najważniejszych filarów demokracji. To właśnie dzięki nim możliwe jest budowanie partnerskich relacji między mieszkańcami a administracją publiczną oraz tworzenie nowoczesnego, otwartego samorządu.

Życzenia dla samorządowców

Wszystkim samorządowcom, działaczom lokalnym oraz pracownikom administracji życzymy wielu sukcesów oraz nieustającej energii do dalszego rozwoju lokalnych wspólnot i silnego samorządu.